مجلس هفتم با رویکرد عدالتخواهی و تلاش مضاعف در راه اقتدار و پیشرفت نظام مردمی جمهوری اسلامی ایران، قدمهای بزرگی برداشت و از نگاه کارشناسان و ناظران عملکرد قابلقبولی از خود ارایه کرد که باعث شد خاطره خوبی از مجلس هفتم در اذهان عمومی باقی بماند.
یکی از مهمترین دلایل این موفقیت، توجه کامل به رهنمودهای مقام معظم رهبری، بهویژه ده فرمانی بود که معظمله در اول مجلس هفتم، خطاب به نمایندگان مجلس صادر فرمودند.
حفظ استقلال نمایندگان، پیوند عمیق نمایندگان با مردم و همچنین دوری جستن از تحریکپذیری و تطمیع و همچنین سادهزیستی، از نکات مهم این فرمان بود که اکثر نمایندگان آن دوره حقیقتا به این رهنمودها عمل کردند و افراد برجسته جریان اصولگرایی، در هدایت مجلس هفتم به این سمتوسو نقش مهم و تأثیرگذاری داشتند.
با توجه به شرایطی که مجلس ششم و دولت اصلاحات در کشور بهوجود آورده بودند، جریان اصولگرا ایجاد آرامش و دوری جستن از مسایل تنشزا و پرداختن به مشکلات حقیقی مردم را یکی از اهداف مهم خود در قوه مقننه اعلام کرد که این هدف از طریق نپرداختن به موضوعات غیرضروری و تلاش گسترده برای خدمت به مردم در دوره هفتم مجلس شورای اسلامی تا حدود زیادی تحقق یافت.
علیرغم همه تلاشهایی که در آن دوران برای ایجاد التهاب صورت گرفت، نمایندگان مجلس هفتم بدون توجه به این فضاسازیها توانستند رویهای آرام را در بررسیهای کارشناسی خود در پیش گیرند و وارد فضای تنش و چالش با دیگر بخشها نشوند و همین رویه فرصت و امکان بیشتری را در اختیار نمایندگان مردم قرار داد تا در بررسی و تصویب قوانین، به واقعیتهای زندگی مردم و نظرات کارشناسان توجه و دقت بیشتری داشته باشند.
مقام معظم رهبری در تأیید این جهتگیری مجلس هفتم فرمودند: «یکی از امتیازات این مجلس در این سه سال گذشته، این بود که منشأ تشنجات سیاسی و بگومگوهای اختلافافکن در بیرون نشد؛ رادیو را که انسان باز میکند تا گفتوگوی مجلس را بشنود، با مجموعهای از بیانها و گفتارهایی مواجه بشود که جز دعوا و تشنج و اختلاف و اتهام از آن بیرون نمیآید. این مجلس در این زمینه، مواضعِ خوب و قابلقبولی داشت.»
ویژگی دیگر مجلس هفتم، روی آوردن به ارزشهای انقلابی و دینی دوران اول انقلاب بود. در دوره مجلس هفتم این رویکرد تجدید شد و حرکتی قابل توجه بهسمت ارزشهای انقلابی و دینی صورت گرفت که موجب ایجاد اطمینان و آرامش در جامعه، عزتمندی در سیاست خارجی و توجه به قشر محروم و آسیبپذیر در سیاستهای داخلی گردید.
اهتمام مجلس هفتم به گرهگشایی از مشکلات مردم و توجه خاص به قشرهای مستضعف و محروم کشور، از برجستگیهای آن دوره بود و فضای حاکم بر مذاکرات مجلس و تصویب قوانین و اتخاذ مواضع مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و بهطور کلی عملکرد مجلس هفتم، در همین راستا قابل ارزیابی است. این ادعایی است که هر کسی میتواند با تحلیل نطقها و لوایح و طرحها، آن را به اثبات برساند. رنگ عمومی مجلس هفتم، رنگ توجه به مسایل و مشکلات اساسی مردم بود.
مقام معظم رهبری در خصوص نگاه کلی مجلس به مسائل اساسی مردم فرمودند: «خطوط اساسی و خوبی هم – حقا و انصافا – تعقیب شد؛ نه دوستان شما – طرفداران مجلس – و نه دشمنان شما نمیتوانند منکر آنها بشوند. مجلس نشان داد که به طبقات ضعیف در جامعه اهتمام میورزد؛ برای او مسأله اساسی، جبران ضعف طبقات ضعیف و مردمان فقیر و دورماندگان از بسیاری از امتیازات است؛ به این توجه نشان دادید – هم در گفتهها گفته شد، هم در برخی از قوانین منعکس شد – که بسیار مهم و خوب بود.»
از دیگر ویژگیهای مجلس هفتم، اخلاقی و عقلانی بودن اکثر نمایندگان بود که دلیل آن را باید در رفتار و عقاید برگزیدگان مردم، در آن دوره مجلس جستوجو کرد. اعتقاد نمایندگان مجلس هفتم به اسلام، انقلاب اسلامی، دفاع از انقلاب و کشور، حفظ منافع و مصالح ملی در قول و عمل و از همه مهمتر، اعتقاد قلبی و عملی به ولایت فقه و تبعیت از رهنمودهای رهبری نظام، از خصوصیات اکثر نمایندگان مجلس هفتم بود.
با توجه به اینکه انجام صحیح وظایف نمایندگی مجلس، بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به ویژه اصول ۶۷ و ۸۶ آن، نیازمند پرهیز از وامدار شدن و بیان شعارهای بیاساس و دور از واقع در انتخابات است، انگیزه داوطلبان نمایندگی مجلس هفتم در رویکرد کلی مجلس و عملکرد نمایندگان آن دوره بسیار حائز اهمیت بود و حضور افرادی متعهد و خبره با نگاه ملی و دارای شرایط ویژه برای نمایندگی، در رقابتها، باعث شد تا تبلیغات دوره هفتم مجلس شورای اسلامی ازضریب مناسبتری در پرهیز از وامدارشدن نمایندگان برخوردار شود.
مجلس هفتم در ارتباط با سیاستهای خارجی نیز عملکرد موفقی داشت و تصمیمات مجلس در ارتباط با مسایل بینالمللی در قالب سیاستهای کلی نظام، به موقع و مقتدرانه بود؛ بهویژه در بحث هستهای که با سه مصوبه در اینخصوص، توانست موضع نظام و دولت را در سطح بینالمللی تقویت کند.
موضعگیریهای مقتدرانه و عزتمندانه درباره استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، از افتخارات دیگرمجلس هفتم بود که در واقع میتوان آن را برگ زرین مجلس هفتم نام برد. مقام معظم رهبری رضایت خود از موضعگیری هستهای مجلس هفتم را اینگونه ابراز فرمودند: «از جمله نقاط قوت بسیار بارز در این مجلس، مواضع محکم و اصولی در مسائل بینالمللی و در مواجهه با استکبار بود. مواضع قاطع شما در قضیه هستهای یکی از نقاط برجسته است. خیلی خوب عمل کردید.»
پرهیز از موضعگیریهای تند سیاسی و تنشهای جناحی، اتخاذ مواضع اصولی در مسائل داخلی و خارجی، همراهی با دولت خدمتگزار در عین داشتن موضع نقادانه و مستقل، تصویب قوانین در جهت مصالح کشور و خدمترسانی به مردم، بهویژه اقشار آسیب پذیر و کشاورزان، نظارت بر عملکرد دستگاههای اجرایی از طریق تذکر و سؤال، موضعگیری قاطع در رد مواضع تحمیلی خارجی و لغو تعلیق غنیسازی و لغو قرارداد ترک سل که دست بیگانه و صهیونیسم را در شبکه تلفن همراه باز میگذاشت، از جمله اقدامات افتخارآمیز مجلس هفتم بود.
کاهش دادن سود بانکی، تصویب و اصرار شجاعانه بر اجرایی شدن تبصره ۱۳ و سهمیهبندی بنزین و جلوگیری از قاچاق این سرمایه ملی به خارج، تصویب لایحه اصل ۴۴ قانون اساسی و مشارکت دادن بخش خصوصی و تصویب لایحه سرنوشتساز مسکن که طی چند سال میلیونها واحد مسکونی ارزان قیمت در اختیار افراد بیخانمان قرار میداد، تصویب قانون در رابطه با بسیج سازندگی و حمایت از این نهاد مردمی، از موارد دیگر عملکرد آن دوره مجلس بود.
بر این اساس، مهمترین طرحها و لوایحی که در مجلس هفتم به تصویب رسید عبارتند از:
طرح دستیابی به فنآوری هستهای صلحآمیز؛
طرح الزام بازرسی و انگشتنگاری از اتباع آمریکایی؛
طرح اصلاح قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران؛
طرح الزام دولت به تجدیدنظر در همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی؛
طرح منطقی کردن نرخ سود تسهیلات بانکی متناسب با نرخ بازدهی در بخشهای مختلف اقتصادی؛
طرح تسهیلات ازدواج جوانان؛
طرح ساماندهی مد و لباس؛
طرح فعال کردن هیأت منصفه مطبوعات برای جلوگیری از تعطیلی اصل ۱۶۸ قانون اساسی؛
طرح بازگشت ساعت کار بانکها به وضع سابق؛
طرح ممنوعیت فعالیت شرکتها و مؤسسات با ساختار هرمی با شبکه بیانتها، از قبیل گلدکوئیست؛
طرح اعطای مجوز استخدام نیروی انسانی بهداشتی و درمانی؛
طرح بهکارگیری معلمان حقالتدریس براساس قانون برنامه سوم توسعه؛
طرح تأسیس سازمان توسعه و عمران روستایی؛
طرح جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات؛
طرح الزام دولت به اجرای نظام هماهنگ پرداخت مستمری بازنشستگان؛
طرح چگونگی تأمین و تخصیص مالی برای جبران خسارت ناشی از خشکسالی یا سرمازدگی؛
طرح احیای معاونت پرورش در وزارت آموزش و پرورش؛
طرح ساماندهی مبادلات مرزی و از بین بردن زمینههای قاچاق کالا؛
طرح الحاق ۳ تبصره به ماده (۱) قانون حمایت از انقلاب اسلامی مردم فلسطین؛
طرح حمایت از حقوق و مسئولیتهای زنان در عرصههای داخلی و بینالمللی؛
تصویب بیش از ۷۲ موافقتنامه؛
لایحه بودجه سالهای ۸۴ تا ۸۵ و ۸۶؛
لایحه مبارزه با جرم پولشویی (ارسال به مجمع تشخیص مصلحت نظام)؛
لایحه برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران؛
لایحه دیوان عدالت اداری؛
لایحه تأسیس صندوق ضمانت سرمایهگذاری صنایع کوچک و متوسط؛
لایحه تنظیم بازار غیرمتشکل پولی؛
لایحه مدیریت خدمات کشوری؛
لایحه حمایت از سامانههای حملونقل ریلی درون شهری؛
لایحه دسترسی به شبکه حملونقل ریلی؛
لایحه تعاریف محدوده و حریم شهر، روستا و شهرک و نحوه تعیین آنها؛
لایحه اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فنآوری؛
لایحه اساسنامه سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح؛
لایحه تشکیل و اداره مناطق ویژه اقتصادی جمهوری اسلامی ایران؛
لایحه بازار اوراق بهادار جمهوری اسلامی ایران؛
لایحه اصلاح قانون افزایش مستمری والدین شهدا؛
لایحه تخریب و بازسازی مدارس غیراستاندارد و مقاومسازی مدارس بدون استحکام؛
لایحه حمایت از ایجاد نواحی صنعتی روستایی؛
لایحه تشکیل سازمان صنایع هوافضای نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران؛
لایحه حمایت از طرح بهسازی و نوسازی بافت پیرامون حرم مطهر حضرت امام رضا (علیهالسلام).*
علاوهبر موارد فوق، مجلس هفتم اقدامات دیگری نیز انجام داد که از آن جمله میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
مجلس هفتم با تشکیل کمیته زنان و خانواده بهعنوان یکی از کمیتههای فرعی کمیسیون فرهنگی مجلس و تشکیل فراکسیون زنان، توانست گامهای خوبی در مسیر احقاق حقوق بانوان در چهارچوب ارزشهای اسلامی بردارد. در مجلس هفتم، قانون کاملی در مورد زنان به تصویب رسید که حقوق و مسئولیتهای زنان را در عرصههای مختلف بررسی و مشخص کرد؛ از آن جمله میتوان به وظیفه و مسئولیت خانواده نسبت به زن و وظایف متقابل آنان در قبال خانواده، اجتماع، امور اقتصادی، سیاسی، ورزشی و تفریحی زنان در ابعاد مختلف، اشاره کرد.
یکی دیگر از مهمترین موضوعاتی که مورد توجه نمایندگان مجلس هفتم قرار گرفت و حمایت صحن علنی مجلس را نیز بهدنبال داشت، اختصاص ۳۵۰ میلیارد تومان اعتبار برای تحت پوشش قرار دادن معلولان و زنان سرپرست خانوار بود که بهصورت طرح دو فوریتی در مجلس به تصویب نهایی رسید. از دیگر تصمیمات نمایندگان مجلس هفتم، این بود که فرزندان مادران متوفی مشمول قانون تأمین اجتماعی و سایر صندوقهای بازنشستگی، همانند مردان مستمری دریافت کنند. براساس این پیشنهاد که به تصویب مجلس رسید، حقوق وظیفه مادران متوفی مشمول قانون تأمین اجتماعی، اعم از سازمان تأمین اجتماعی و سایر صندوقهای بازنشستگی، با رعایت شرایط قانون مربوط و همانند مردان مشمول (از محل کسورات بازنشستگی پرداختی توسط آنان) در خصوص فرزندانشان برقرار میشود و بر مبنای مصوبهای دیگر، بودجه خدماتی حمایتی زنان سرپرست خانوار و معلولان، مندرج در قانون بودجه کل کشور، از کمیته امداد کسر و به سازمان بهزیستی افزوده شد.
از دیگر نکات مثبت مجلس هفتم در حوزه زنان، اختصاص تعدادی از دادگاههای موجود به دادگاههای خانواده و حضور قاضی مشاور زن در محاکم قضایی خانواده بود. این طرح از مصوبات مهمی بود که تصویب کلیات آن در روز خانواده صورت گرفت و از این لحاظ نیز حائز اهمیت بود. تصویب قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی، از مصوبات مجلس هفتم در این رابطه بود.
طرح تسهیل ازدواج جوانان پس از یک سال و نیم کار کارشناسی در ابعاد مختلف شکل گرفت و با رأی بسیار خوبی به تصویب نمایندگان رسیده و پس از تأیید شورای نگهبان برای اجرا به دولت ابلاغ شد که بهدلیل ارتباط مستقیم آن با حوزه زنان، میتوان آن را در کارنامه مجلس هفتم در این بخش ثبت کرد.
علاوهبر مجلس بهعنوان جایگاه قانونگذاری، مرکز پژوهشهای مجلس شواری اسلامی نیز بهعنوان بازوی کارشناسی و پژوهشی در این حوزه، اقدامات برجستهای انجام داد که از جمله میتوان به برآورد ارزش اقتصادی فعالیتهای خانگی زنان به میزان ۱۹ میلیون ریال در سال اشاره کرد. گزارش این مرکز که بر مبنای درخواست بنده تدوین شده بود، ضمن بررسی ارزش اقتصادی کار خانگی زنان و شیوههای حمایت از آنان، تصریح کرده است ارزش اقتصادی سالیانه کار خانگی زنان بر اساس حداقل دستمزد، معادل ۱۹ میلیون و ۲۰۰ هزار ریال در سال است و با توجه بهوجود ۱۷ میلیون و ۴۹۸ هزار و ۸۲۶ خانواده در کشور، ارزش اقتصادی کار زنان خانهدار در کل کشور بالغ بر ۳۳۶ هزار میلیارد ریال در آن سال میشد که سهم آن در تولید ناخالص داخلی به قیمتهای جاری ۷/۱۶ درصد بود. همچنین، این مرکز خواستار محاسبه ارزش اقتصادی فعالیتهای خانگی زنان و اتخاذ تدابیری برای تأمین آتیه آنها شده بود.
بهعلاوه، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی به درخواست فراکسیون زنان مجلس هفتم، با انتقاد از تعدد دستگاهها و مراکز متولی امور زنان در کشور، خواستار ایجاد یک سازمان متمرکز برای تجمیع تمامی دستگاههای مربوط به حوزه خانواده و زنان شد. این مرکز در گزارش تحقیقی خود، ضمن بررسی عملکرد دستگاههای مربوط به امور زنان و خانواده، تصریح کرده بود که بهطور مسلم، وجود مراکز و دستگاههای متعدد متولی امور زنان و خانواده نهتنها موجب برطرف شدن مشکلات موجود در این حوزه نشده است، بلکه در بعضی عرصهها، حتی بهعنوان مانعی برای حل این آسیبها نیز عمل کرده است.
مناسب میبینم بهعنوان عضو هیأترییسه کمیسیون اصل نود مجلس هفتم، به عملکرد این کمیسیون نیز اشارهای بکنم. کمیسیون اصل ۹۰ مجلس هفتم به ریاست عالم مجاهد، حاج آقا فاکر علیه الرحمه و حضور اعضای مؤمن، متعهد، تلاشگر و ولایتمدار، در کمال آرامش و احترام به اشخاص، کار خود را در زمینه رسیدگی به شکایات واصل شده در حوزههای مختلف اقتصادی، فرهنگی، رفاهی، سیاسی، نظامی، حقوقی و موارد محرمانه انجام داد و تمامی سعی و تلاش اعضای کمیسیون اصل ۹۰ مجلس هفتم در راستای اصلاح رفتارها و به سرانجام رساندن انبوه پروندهها در کمال آرامش و به دور از چالش و تنش بود.
در این زمینه، مجلس هفتم بزرگترین ایراد مجلس ششم را که همانا پرداختن به مسایل تشنجزا و قرائت پروندههای سیاسی و قضایی در صحن علنی، بهعنوان پروندههای تخریبی علیه اصول نظام و ایجاد تنش و ناآرامی بود، از بین برد.
اما نوع نگاه و دیدگاه مقام معظم رهبری در مورد مجلس هفتم که برای همه حجت و سند است الگو و رهآوردی برای مجالس بعدی است که از باب تذکر و تشویق نماینگان دوره هفتم، خصوصا نمایندگانی که خالصانه و متواضعانه خدمت کرده و رضایت ولی امر خود را کسب کردند، به مواردی اشاره میشود:
بارها ولایت امر مسلمین از مجلس هفتم تقدیر فرموده و عملکرد نمایندگان این دوره را ستودهاند. معظم له مجلس هفتم را به درختی تشبیه کردند که در سنگلاخ روئید و استوار و ماندگار خواهد بود، و نیز فرمودند: «این مجلس در موضع رفیع قانونگذاری ایستاد و در همه فراز و نشیبها موضع ضداستکباری را علنا، با صراحت و وضوح و منطق، بیان کرد. از امتیازات این مجلس این بود که منشأ تشنجات سیاسی و بگومگوهای اختلاف افکن در بیرون نشد» و نیز خطاب به نمایندگان فرمودند: «موضع قاطع شما در قضیه هستهای هم یکی از نقاط برجسته است. خیلی خوب عمل کردید، کار درست همین بود که دولت را الزام کنید به ایستادگی، دولت هم علاقهمند به این کار و پیشرو در این کار است. هماهنگی مجلس و دولت هم از برکات این دوره است، دشمنانی هم داشته و دارد. کسانی هستند که با هماهنگی دولت و مجلس مخالفند. مجلس نشان داد که به طبقات ضعیف در جامعه اهتمام میورزد، به سیاستهای اصل ۴۴ پاسخ خوبی داد… خسته نباشید! إنشاءالله، خداوند کمکتان کند تا بتوانید همین صراط مستقیم را با پرهیز از مزلات ادامه بدهید». اینها بخشی از اظهارات مقام معظم رهبری درباره مجلس هفتم است.
بهطور خلاصه مصوبات و اقدامات و موضعگیریهای مجلس هفتم در همه زمینههای فرهنگی، سیاسی، اقتصادی و عمرانی ستودنی است؛ هرچند اجرایی شدن همه مصوبات و تصمیمات، شرایط اجرایی و سازوکار عملی خود را میطلبد که هماهنگی مجلس و دولت و همدلی همه دستگاهها میتواند این مصوبات قانونی را عملی ساخته تا میوه شیرین آن را ملت لمس کند.
عشرت شایق – عضو هیأترییسه کمیسیون اصل۹۰ قانون اساسی، در مجلس هفتم
——————-
* کارنامه مجلس هفتم
مطالب مشابه:




ارسال نظر